«Κλείνει ο δυσκολότερος χρόνος, κλείνει όμως με την ελπίδα που έρχεται»

«Σαν ελληνικός προορισμός θέτουμε ως ταβάνι το 70% σε επίπεδο αφίξεων σε σχέση με το 2019. Ως προορισμός «Κως», ίσως να δούμε και κάτι καλύτερο»

«Δεν μπορούμε όμως να περιμένουμε πλήρη οικονομική ανάκαμψη τέτοιας βαθιάς ύφεσης σε ένα χρόνο. Ας μην ξεχνάμε πως οι επιχειρήσεις με δανεικά άνοιξαν προκειμένου να στηρίξουν την εργασία και την οικονομία. Επίσης με δανεικά θα ανοίξουν και τον Απρίλιο του 2021»

«Η τουριστική διοίκηση ανεπτυγμένων προορισμών πρέπει να λειτουργεί με συγκεκριμένη στόχευση, με επικεφαλής τεχνοκράτες, εξειδικευμένους στο χώρο του τουριστικού μάρκετινγκ και να διαφυλάσσεται από την πολιτική ή προσωπική ατζέντα των αιρετών»

Για την Αναπτυξιακή Εταιρεία των ΟΤΑ: «Η Κως δυστυχώς φαίνεται πως για μια ακόμη φορά πέφτει ως θύμα πολιτικών στείρων αντιπαραθέσεων και πως θα χάσει μια μοναδική ευκαιρία…»

Ενιαίος Φορέας Τουρισμού: «…υπόθεση που αφήνει μεγάλη πικρία… απεδείχθη πόσο λάθος πολιτική απόφαση ήταν το κλείσιμό του ΠΡΙΝ τη λειτουργία ενός νέου σχήματος… δόθηκαν οι δεσμεύσεις ότι ήταν έτοιμο το νέο σχήμα, για να προκύψει μετά ότι αυτό απλά ήταν μια πολιτική παραπλάνηση»

Με αφορμή το νέο νομοσχέδιο του υπουργείου Τουρισμού που περιλαμβάνει μεταξύ άλλων, τη σύσταση «Οργανισμών Διαχείρισης και Ανάπτυξης Τουρισμού (DMMO)» και τη σύσταση «Οργανισμού για την Αξιοποίηση Ιαματικών Πόρων», ζητήσαμε την άποψη της προέδρου της Ένωσης Ξενοδόχων Κω, αντιπροέδρου της Πανελλήνιας Ένωσης Ξενοδόχων και προέδρου του Ινστιτούτου Τουριστικών Ερευνών και Προβλέψεων (ΙΤΕΠ) Κωνσταντίνας Σβύνου. «Η δημιουργία του Οργανισμού Διαχείρισης και Ανάπτυξης Τουρισμού αποτέλεσε όχι μόνο ζητούμενο αλλά και στόχο της Ένωσης Ξενοδόχων Κω τα τελευταία έτη» μας απαντά, επαναλαμβάνοντας: «Η τουριστική διοίκηση ανεπτυγμένων προορισμών πρέπει να λειτουργεί με συγκεκριμένη στόχευση, με επικεφαλής τεχνοκράτες, εξειδικευμένους στο χώρο του τουριστικού μάρκετινγκ και να διαφυλάσσεται από την πολιτική ή προσωπική ατζέντα των αιρετών». Αναφερόμενη στον Ενιαίο Φορέα Τουρισμού η κα Σβύνου, τον χαρακτηρίζει «υπόθεση που αφήνει μεγάλη πικρία» διότι, όπως εξηγεί, «απεδείχθη πόσο λάθος πολιτική απόφαση ήταν το κλείσιμό του ΠΡΙΝ τη λειτουργία ενός νέου σχήματος… δόθηκαν οι δεσμεύσεις ότι ήταν έτοιμο το νέο σχήμα, για να προκύψει μετά ότι αυτό απλά ήταν μια πολιτική παραπλάνηση». Με αφορμή δε, την καταψήφιση από το δημοτικό συμβούλιο της δημιουργίας Αναπτυξιακής Εταιρείας, εκφράζει την άποψη πως, «η Κως δυστυχώς φαίνεται πως για μια ακόμη φορά πέφτει ως θύμα πολιτικών στείρων αντιπαραθέσεων και πως θα χάσει μια μοναδική ευκαιρία…».

Επανερχόμενη στον DMMO, σημειώνει πως, αντίστοιχοι οργανισμοί λειτουργούν στη Ζυρίχη, στη Βαρκελώνη, στο Άμστερνταμ, στο Λονδίνο αλλά και σε άλλους ευρωπαϊκούς προορισμούς, όπως όμως και στην Χαλκιδική, όπου, ο οργανισμός χρηματοδοτείται από τους δήμους της περιοχής και την περιφέρεια και διοικείται από την Ένωση Ξενοδόχων Χαλκιδικής σε μια αγαστή συνεργασία με τους αιρετούς και τα υπόλοιπα μέλη του οργανισμού.

Η κα Σβύνου μας μιλά για το «μοντέλο» της Κω που είναι ο μαζικός τουρισμός και  για τους στόχους προς την αύξηση των βασικών ποιοτικών δεικτών, τονίζοντας όμως πως, «δυστυχώς είμαστε ακόμα σε νηπιακό στάδιο…».

Εκτιμά πως, η Κως έχει περιθώρια για περαιτέρω επενδύσεις, αλλά επειδή τα τελευταία χρόνια βέβαια έχουν αλλάξει αρκετά πράγματα, «καλό θα ήταν να προχωρήσουμε σε νέα σχετική μελέτη».

Όσο για την αξιοποίηση των «θερμών», αφού τονίζει πως «είναι κρίμα τέτοιος φυσικός πλούτος να βρίσκεται σε αυτή την κατάσταση» σημειώνει πως «αυτό δεν οφείλεται σε έλλειψη πόρων αλλά στο ότι δεν υπήρξε στόχευση αξιοποίησης».

Η πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων μας μιλά για τον covid και κατά πόσο ευθύνεται ή όχι ο εισερχόμενος τουρισμός, λέγοντας: «Αυτό που χρειάζεται δεν είναι απαγόρευση στα ταξίδια. Δεν το αντέχει ούτε η οικονομία των Ευρωπαϊκών χωρών αλλά ούτε και η ψυχολογία του κόσμου. Χρειάζονται όμως ενιαίοι κανόνες που θα διασφαλίσουν τα στοιχειώδη τουλάχιστον μέχρι την εξάλειψη της πανδημίας».

Όσο για την οικονομική ανάκαμψη του τουρισμού, αναφέρει πως, «η κυβερνητική διαχείριση της πανδημίας και η μεγάλη ευθύνη με την οποία λειτούργησαν οι τουριστικές επιχειρήσεις στην πλειοψηφία τους στη χώρα μας μάς έφεραν στην 5^η  θέση ζήτησης παγκοσμίως! Αυτό ήταν μεγάλη επιτυχία και θα κεφαλαιοποιηθεί», προσθέτοντας: «Δεν μπορούμε όμως να περιμένουμε πλήρη οικονομική ανάκαμψη τέτοιας βαθιάς ύφεσης σε ένα χρόνο. Ας μην ξεχνάμε πως οι επιχειρήσεις με δανεικά άνοιξαν προκειμένου να στηρίξουν την εργασία και την οικονομία. Επίσης με δανεικά θα ανοίξουν και τον Απρίλιο του 2021. Και αυτά τα δανεικά θα δουλεύουμε κάποια χρόνια για να τα επιστρέψουμε».

Η ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ

Ερ: Κυρία Σβύνου, ο υπουργός Τουρισμού, Χάρης Θεοχάρης, παρουσίασε το νέο νομοσχέδιο του υπουργείου Τουρισμού που περιλαμβάνει μεταξύ άλλων, τη σύσταση «Οργανισμών Διαχείρισης και Ανάπτυξης Τουρισμού (DMMO)» και τη σύσταση «Οργανισμού για την Αξιοποίηση Ιαματικών Πόρων». Πείτε μου κατ’ αρχάς, τι σημαίνει Οργανισμός Διαχείρισης και Ανάπτυξης Τουρισμού για το δήμο μας και πώς αυτός δύναται να συσταθεί.

Κ.Σ.: Αρχικά να τονίσω τη μεγάλη σημασία του εν λόγω νομοσχεδίου, που προσπαθεί να δώσει τη δυνατότητα εκσυγχρονισμού και ευελιξίας σε κρίσιμα ζητούμενα των τελευταίων ετών. Ένα από αυτά η δημιουργία DMO,  που αποτέλεσε όχι μόνο ζητούμενο αλλά και στόχο της Ένωσης Ξενοδόχων Κω τα τελευταία έτη. Ένας στόχος που πάντα σκάλωνε στη δυσλειτουργία της νομοθεσίας καθώς δεν επέτρεπε στην τοπική αυτοδιοίκηση να συμμετέχει οικονομικά, σε συνεργασία με τους ιδιώτες, στη δημιουργία εταιρίας ή οργανισμού για τη διαχείριση του τουριστικού μας προϊόντος.

Θα επαναλάβω αυτό που χρόνια τώρα φωνάζω -και όχι μόνο εγώ: Η τουριστική διοίκηση ανεπτυγμένων προορισμών πρέπει να λειτουργεί με συγκεκριμένη στόχευση, με επικεφαλής τεχνοκράτες, εξειδικευμένους στο χώρο του τουριστικού μάρκετινγκ και να διαφυλάσσεται από την πολιτική ή προσωπική ατζέντα των αιρετών.

Επισημαίνοντας το ότι ο τουρισμός είναι καλώς η κακώς η οικονομική μας μονοκαλλιέργεια, δεν μας επιτρέπονται προχειρότητες, αν επιθυμούμε να καθιερώσουμε την Κω ως συνειδητή επιλογή στις πρώτες θέσης ζήτησης Πανευρωπαϊκά.

Ως πως τον τρόπο με τον οποίο θα λειτουργήσει, περιμένουμε να δούμε πως θα διαμορφωθεί η πρόταση του υπουργού και να προχωρήσουμε σε ένα διάλογο προς την τελική της διαμόρφωση.

Ερ: Θα αντικαταστήσει τον Ενιαίο Φορέα Τουρισμού, εάν και εφόσον επαναλειτουργήσει ή θα είναι κάτι ξεχωριστό;

Κ.Σ.: Ο ΕΦΤ είναι τελικά μια πολύ υπόθεση που αφήνει μεγάλη πικρία… Απεδείχθη πόσο λάθος πολιτική απόφαση ήταν το κλείσιμό του ΠΡΙΝ τη λειτουργία ενός νέου σχήματος. Και τότε, δόθηκαν οι δεσμεύσεις ότι ήταν έτοιμο το νέο σχήμα, για να προκύψει μετά ότι αυτό απλά ήταν μια πολιτική παραπλάνηση, και να έρθουμε στο τώρα σε μια προσπάθεια για την επαναφορά του η οποία τελικά δεν βλέπουμε να υλοποιείται… Και όλα αυτά τα χρόνια ο 4^ος τουριστικός προορισμός εγκλωβίστηκε σε μη ευέλικτες διαδικασίες, σε γραφειοκρατικούς λαβύρινθους με αποτέλεσμα να μην μπορεί να λειτουργεί επί της ουσίας. Να λοιπόν η περίτρανη απόδειξη αυτού που σας ανέφερα στο προηγούμενο ερώτημα…

Όταν λοιπόν βλέπαμε να ναυαγεί η επαναφορά του ΕΦΤ, εναποθέσαμε τις ελπίδες μας στη δημιουργία της Αναπτυξιακής εταιρίας, με χρονικό περιθώριο έως τέλη Δεκέμβρη, που θα μπορούσε να στηριχθεί εκεί η λειτουργία DMO -μεταξύ άλλων. Και βλέπουμε πως αυτό καταψηφίζεται! Η Κως δυστυχώς φαίνεται πως για μια ακόμη φορά πέφτει ως θύμα πολιτικών στείρων αντιπαραθέσεων και πως θα χάσει μια μοναδική ευκαιρία…

Μοναδική λοιπόν ευκαιρία μένει η ψήφιση του εν λόγω νομοσχεδίου, που επιτέλους εισακούστηκε ένα από τα βασικότερα αιτήματά μας των τελευταίων ετών.

Ερ: Με λίγα λόγια, θα αλλάξει το τουριστικό μοντέλο της χώρας μας. Υπάρχει κάποιο παράδειγμα άλλης χώρας όπου έχει δοκιμαστεί αυτό το μοντέλο; Και το ρωτάω αυτό για να καταλάβουμε πώς θα λειτουργήσει σε τοπικό επίπεδο.

Κ.Σ.: Δεν μπορεί κανείς να πει με βεβαιότητα αν θα αλλάξει το τουριστικό μοντέλο της χώρας η όχι. Το σίγουρο όμως είναι ότι θα δώσει τη δυνατότητα στους προορισμούς να αναπτύξουν ένα νέο μοντέλο διαχείρισης του τουρισμού -σε αυτούς που πραγματικά όμως ενδιαφέρονται να το κάνουν, συνθέτοντας και συνδέοντας όλες τις παραγωγικές δυνάμεις του τόπου. Ο DMO θα συνδέσει τις υποδομές σε ιστορία και πολιτισμό (αρχαιολογικοί χώροι, πολιτιστικές εκδηλώσεις κλπ), τις υπηρεσίες διαμονής, τους ταξιδιωτικούς πράκτορες, τη γαστρονομία, τα αξιοθέατα, τις αθλητικές δράσεις, τις επιχειρήσεις εστίασης-καφέ-μπαρ, τα καταστήματα, τις μεταφορές σε ένα ενιαίο λειτουργικό μοντέλο που θα εστιάζει στην περαιτέρω ανάπτυξη με στόχο τη συνεχή βελτίωση, την πλήρη αξιοποίηση των τοπικών πόρων, την ανάδειξη των ανταγωνιστικών μας πλεονεκτημάτων και την αειφορία.

Αντίστοιχοι οργανισμοί λειτουργούν στη Ζυρίχη, στη Βαρκελώνη, στο Άμστερνταμ, στο Λονδίνο αλλά και σε άλλους Ευρωπαϊκούς προορισμούς. DMO έχουν λειτουργήσει και σε ελληνικούς προορισμούς που εκμεταλλεύτηκαν την ύπαρξη εταιριών τύπου ΕΦΤ αλλά είχαν και τη συναίνεση και οικονομική συμμετοχή της τοπικής αυτοδιοίκησης. Χαρακτηριστικό το παράδειγμα της Χαλκιδικής, όπου ο οργανισμός χρηματοδοτείται από τους δήμους της περιοχής και την περιφέρεια και διοικείται από την Ένωση Ξενοδόχων Χαλκιδικής σε μια αγαστή συνεργασία με τους αιρετούς και τα υπόλοιπα μέλη του οργανισμού.

Ερ: Υπάρχει περίπτωση το «μοντέλο» της Κω που είναι ο μαζικός τουρισμός, να αλλάξει;

Κ.Σ.: Τα τελευταία χρόνια γίνονται τέτοιες ξενοδοχειακές επενδύσεις στην Κω που σίγουρα συμβάλλουν στη διαφοροποίησή της και στην ποιοτική της αναβάθμιση. Για να έχει αυτό όμως πλήρη εφαρμογή απαιτούνται μια σειρά επενδύσεων στο δημόσιο και δημοτικό τομέα, επενδύσεις σε υποδομές στο νησί.

Δεν πρέπει όμως να δαιμονοποιούμε το μαζικό τουρισμό, αφού αυτή είναι η βασική σύσταση του τουρισμου του νησιού μας. Οι στόχοι μας πρέπει να κινηθούν σε μια σφαιρική προσέγγιση αξιοποίησης των επισκεπτών του νησιού προς την αύξηση των βασικών ποιοτικών δεικτών, όπως: αύξηση της μέσης διαμονής, αύξηση της μέσης τουριστικής δαπάνης, μείωση της εποχικότητας. Όλα αυτά θα πραγματοποιηθούν με την αξιοποίηση των ανταγωνιστικών μας πλεονεκτημάτων, αφού πρώτα αυτά μελετηθούν, γίνουν συγκεκριμένα και στη συνέχεια αναδειχθούν. Και πάντα σε συνάρτηση με την επένδυση σε αντίστοιχες υποδομές. Δυστυχώς είμαστε ακόμα σε νηπιακό στάδιο…

Ερ: Το νομοσχέδιο κάνει αναφορά σε δείκτες επιβάρυνσης της φέρουσας ικανότητας κάθε προορισμού. Αυτό τι σημαίνει για την Κω, με δεδομένο ότι, έχει εδώ και χρόνια χαρακτηριστεί ως κορεσμένος τουριστικός προορισμός;

Κ.Σ.: Η Κως -αν και αναπτυγμένος τουριστικός προορισμός- έχει περιθώρια για περαιτέρω επενδύσεις, σε εξειδικευμένους τομείς και μάλιστα ανά περιοχή. Αυτό είχε αναδείξει η τελευταία μελέτη -το 2011 για τη φέρουσα ικανότητα του νησιού. Τα τελευταία χρόνια βέβαια έχουν αλλάξει αρκετά πράγματα και καλό θα ήταν να προχωρήσουμε σε νέα σχετική μελέτη ένα παραπάνω ενόψει των νέων τοπικών χωροταξικών. Το ότι ο υπουργός αναφέρει τους δείκτες φέρουσας ικανότητα δείχνει ότι πρόκειται για ένα νομοσχέδιο που προσπαθεί να συγκεράσει όλες τις βασικές παραμέτρους για μια βιώσιμη τουριστική ανάπτυξη.

Ερ: Γίνεται αναφορά και στη λειτουργική ενοποίηση κύριων ή μη κύριων ξενοδοχειακών καταλυμάτων. Υπάρχει περίπτωση να γίνει κάτι τέτοιο στην Κω;

Κ.Σ.: Η σχετική αναφορά χρειάζεται προσοχή. Περιμένουμε τις διευκρινήσεις από τον υπουργό τουρισμού. 

Ερ: Ας έρθουμε στη σύσταση «Οργανισμού για την Αξιοποίηση Ιαματικών Πόρων», η οποία αποσκοπεί στην ανάπτυξη του ιαματικού – θερμαλιστικού τουρισμού ή τουρισμού ευεξίας. Εμείς έχουμε, για παράδειγμα, τα «Θερμά». Πώς το σχολιάζετε;

Κ.Σ.: Διαθέτουμε ιαματικές πηγές, χαρακτηρισμένες αλλά αναξιοποίητες.  Είναι κρίμα τέτοιος φυσικός πλούτος να βρίσκεται σε αυτή την κατάσταση, ένα παραπάνω όταν η επισκεψιμότητά του είναι τόσο μεγάλη. Και αυτό δεν οφείλεται σε έλλειψη πόρων αλλά στο ότι δεν υπήρξε στόχευση αξιοποίησης. Ακόμα και αν οριστεί το νομοσχέδιο, αν η αξιοποίηση των Ιαματικών πηγών της Κω δεν αποφασιστεί από την τοπική αυτοδιοίκηση τότε θα μείνουμε και πάλι στο απόλυτο μηδέν.

Ερ: Κυρία Σβύνου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ταξιδιών (ETC) αποφάνθηκε πως, οι ταξιδιώτες δεν πρέπει να θεωρούνται πληθυσμοί υψηλού κινδύνου για διάδοση του covid 19 και ζητά από τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να αρθούν οι ταξιδιωτικοί περιορισμοί. Με δεδομένο ότι, υπάρχουν και αντίθετες απόψεις, ποια είναι η δική σας;

Κ.Σ.: Έχει αποδειχθεί πως ο εισερχόμενος τουρισμός δεν ευθύνεται για το δεύτερο κύμα έξαρσης της πανδημίας, καθώς βάζοντας κάτω τους αριθμούς τα κρούσματα εισερχόμενων δεν ξεπέρασαν το 10% των συνολικών κρουσμάτων. Από την αρχή δεν υπήρξε ενιαίο σχέδιο σε Ευρωπαϊκό επίπεδο ως προς τον τρόπο που θα ταξιδεύει κάποιος. Δεν υπήρξαν ενιαίοι κανόνες, κάθε κράτος αποφάσιζέ τα δικά του και μάλιστα σε μια κατάσταση πολύ ρευστή που με βεβαιότητα συνέβαλλε αρνητικά. Αυτό που χρειάζεται δεν είναι απαγόρευση στα ταξίδια. Δεν το αντέχει ούτε η οικονομία των Ευρωπαϊκών χωρών αλλά ούτε και η ψυχολογία του κόσμου. Χρειάζονται όμως ενιαίοι κανόνες που θα διασφαλίσουν τα στοιχειώδη τουλάχιστον μέχρι την εξάλειψη της πανδημίας.

Ερ: Σε προηγούμενη συνέντευξή σας στον «Σ», είχατε πει πως, δεν υπάρχει περίπτωση να έχουμε οικονομική ανάκαμψη το 2021 και πως θα χρειαστούν
2 ή 3 χρόνια υγιούς τουριστικής λειτουργίας, προκειμένου να ανακάμψουμε. Παραμένει αυτή η άποψη ή κάτι έχει διαφοροποιηθεί προς το καλύτερο ή το χειρότερο;

Κ.Σ.: Η κυβερνητική διαχείριση της πανδημίας και η μεγάλη ευθύνη με την οποία λειτούργησαν οι τουριστικές επιχειρήσεις στην πλειοψηφία τους στη χώρα μας μας έφεραν στην 5^η  θέση ζήτησης παγκοσμίως! Αυτό ήταν μεγάλη επιτυχία και θα κεφαλαιοποιηθεί.

Δεν μπορούμε όμως να περιμένουμε πλήρη οικονομική ανάκαμψη τέτοιας βαθιάς ύφεσης σε ένα χρόνο. Ας μην ξεχνάμε πως οι επιχειρήσεις με δανεικά άνοιξαν προκειμένου να στηρίξουν την εργασία και την οικονομία. Επίσης με δανεικά θα ανοίξουν και τον Απρίλιο του 2021. Και αυτά τα δανεικά θα δουλεύουμε κάποια χρόνια για να τα επιστρέψουμε.

Σαν Ελληνικός προορισμός θέτουμε ως ταβάνι το 70% σε επίπεδο αφίξεων σε σχέση με το 2019. Ως προορισμός «Κως», ίσως να δούμε και κάτι καλύτερο. Με την έναρξη των εμβολιασμών σαν να φαίνεται «φως στο τούνελ». Ας ελπίσουμε πως δεν θα μας παρασύρει η όλη παραφιλολογία και αμφισβήτηση και πως τα πράγματα θα αρχίσουν να ομαλοποιούνται το συντομότερο. Το βέβαιο είναι πως θα ανοίξουμε με  υγειονομικά πρωτόκολλα και περιορισμούς, όσο καλύτερα όμως διαχειριστούμε την κατάσταση, όσο δηλαδή περισσότερο υπακούσουμε στα απαιτούμενα μέτρα, τόσο πιο γρήγορα θα βρεθούμε στο επόμενο βήμα, αυτό της συνήθους λειτουργίας μας κάτω από κανονικές και γνώριμες συνθήκες.
Θα ήθελα με την ευκαιρία να δώσω τις καλύτερες ευχές μου, κλείνει ο δυσκολότερος χρόνος, κλείνει όμως με την ελπίδα που έρχεται. Θέλω να ευχαριστήσω τους συναδέλφους μου και να πω πως πραγματικά μας έβγαλαν ασπροπρόσωπους καθώς ανέδειξαν το πρόσωπο της κοινωνικής ευθύνης μέσα από την απόφαση να λειτουργήσουν αλλά να ευχαριστήσω ιδιαιτέρως τους εργαζόμενους στον τουρισμό, οι οποίοι έβαλαν πλάτη, έδωσαν τον καλύτερό τους εαυτό και όλοι μαζί συνθέσαμε το θετικό τουριστικό πρόσημο της χώρας μας.

ΠΗΓΗ: ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΣΤΑΘΜΟΣ ΣΤΗΝ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ