Το μέλλον μας εξαρτάται από την ικανότητά μας να ζούμε σε αρμονία με τη φύση

«Ο κορεσμός γεννά την υπερβολή», Θέογνις ο Μεγαρεύς. 

Ένα θέμα που ανέπτυξε ο «Γεωδίφης» (Νίκος Ιερομνήμων) στο https://geogeodifihs.blogspot.com

ΦΩΤΟ: Γεωδίφης

Οι σοφοί πρόγονοι μας γνώριζαν καλά την εξίσωση της ακρότητας της υπερβολής. «Η υπερβολική ανθοφορία παράγει το στάχυ της τρέλας, και η σοδειά είναι μια συγκομιδή δακρύων», είχε πει ο δραματοποιός Αισχύλος. 

Η τοπική κοινότητα βρίσκεται σε κρίσιμο μονοπάτι, πορεύεται χωρίς εναλλακτικές λύσεις σε θέματα που αφορούν όλους, στα τυφλά με μοναδική πυξίδα το εφήμερο κέρδος και τα θέλω μιας χούφτας ανθρώπων. 

Ακούγονται σχέδια για οικονομικές αρχές, πόρους, υποθέσεις από ένα χθες που δεν λαμβάνει υπόψη τα αυτονόητα. Τη στοιχειώδη εξισορρόπηση της σχέσης μας με το περιβάλλον, επαναφορά του όσο γίνεται σε φυσικά πρότυπα και απελευθέρωσή του από «δόγματα, υπερβολές», που συχνά κρύβουν άλλα ενδιαφέροντα.

Ο καπνός , η  ντομάτα δεν έχουν διδάξει. Έτσι οι ιερές ιστορίες των προγόνων μας με την συγκομιδή δακρύων δεν θα αργήσουν να φανούν.

Πώς να σχεδιάσεις το αύριο όταν δεν γνωρίζεις την υπάρχουσα κατάσταση;

Βλέπεις το αύριο από την τωρινή οπτική γωνία χωρίς να σε απασχολεί η επισιτιστική ανασφάλεια, η γεωγραφία της περιοχής, οι γεωστρατηγικές προκλήσεις, η σύγκρουση των πολιτισμών, οι αβεβαιότητες ενός κόσμου που αλλάζει, η κλιματική αλλαγή, η απώλεια γεωβιοποικιλότητας  και τόσα άλλα αλληλένδετα θέματα που θέλοντας ή μη θα βρούμε μπροστά μας.

Λυπάμαι που παραμένει ξένη στον κόσμο μας η ιερή, αρχαία συνθήκη της αμοιβαίας σχέσης μεταξύ ανθρώπου και φύσης, όπου οι άνθρωποι δίνουν πίσω στο περιβάλλον όσα παίρνουν. Μία αρχή όχι ρομαντική όπως πιστεύουν όσοι αποφασίζουν, αλλά ρεαλιστική πάνω στην οποία πρέπει να κτιστεί η Κως του μέλλοντος. 

Η βιώσιμη και δίκαιη ευημερία πρέπει να τεθεί σφαιρικά στο επίκεντρο της τοπικής κοινότητας. Με κάθε τρόπο πρέπει να κρατήσουμε ζωντανούς τους δεσμούς της τοπικής κοινότητας με τη φύση και όχι ενάντια της. 

Να μάθουμε να στηριζόμαστε στις δυνατότητες μας και να είμαστε έτοιμοι, όσο το δυνατό στο αρνητικό σενάριο.

Είναι ένα ζήτημα που απασχολεί σχεδόν όλο τον κόσμο και όχι μόνο εμάς. Εδώ είναι ένα ενδιαφέρον άρθρο για το πως θα αντιμετωπίσουμε τις κρίσεις που έρχονται και δύσκολα μπορούμε να αποφύγουμε με το υφιστάμενο τρόπο σκέψης και το μοντέλο ανάπτυξης χωρίς εναλλακτική, δεύτερη λύση.

Το άρθρο υπογράφεται από τους Liette Vasseur, Anders Hayden και Mike Jones, και δημοσιεύθηκε στη σελίδα The Conversation. 

Ο κόσμος αντιμετωπίζει πολλαπλές δυνητικά καταστροφικές κρίσεις, όπως η ανισότητα, η φτώχεια, η επισιτιστική ανασφάλεια, η κλιματική αλλαγή και η απώλεια βιοποικιλότητας. Αυτά τα ζητήματα είναι αλληλένδετα και απαιτούν συστημικές λύσεις, καθώς οι αλλαγές σε ένα σύστημα επηρεάζουν άλλα.

Ωστόσο, τα ανθρώπινα συστήματα έχουν σε μεγάλο βαθμό αποτύχει να αναγνωρίσουν τη σύνδεσή τους με τα οικολογικά συστήματα. Οι περισσότερες σύγχρονες κοινωνίες έχουν κυριαρχικές και εκμεταλλευτικές σχέσεις με τη φύση , οι οποίες στηρίζονται σε ιμπεριαλιστική και δυϊστική σκέψη που χωρίζει τα έμβια όντα σε φυλετικές, ταξικές ή ειδικές ιεραρχίες.

Η τρέχουσα νοοτροπία μας, με επίκεντρο τον ανταγωνισμό, την ανάπτυξη και το κέρδος, έχει συμβάλει καθοριστικά στις κοινωνικές και οικολογικές κρίσεις. Ακόμη πιο ανησυχητικό είναι ότι αυτή η νοοτροπία έχει εξαντλήσει τη φύση σε σημείο που μπορεί σύντομα να αποτύχει να συντηρήσει πλήρως ανθρώπινες και μη ζωές.

Βιώσιμη και δίκαιη ευημερία

Οι πολιτικές για μελλοντική επιβίωση και ευημερία πρέπει να αντιμετωπίζουν τις αλληλένδετες κρίσεις που επηρεάζουν τον κόσμο σήμερα. Αυτές οι προκλήσεις ωθούν τα κοινωνικά και οικονομικά συστήματα πέρα ​​από τα βιώσιμα όριά τους.

Ενώ οι τρέχουσες προσπάθειες βιωσιμότητας, όπως αυτές που περιγράφονται στο Earth for All: A Survival Guide for Humanity —μια συνεργασία μεταξύ επιστημόνων και οικονομολόγων από όλο τον κόσμο— και το Σύμφωνο των Ηνωμένων Εθνών για το Μέλλον προσφέρουν μονοπάτια δράσης, συχνά υπολείπονται. Αυτές οι πρωτοβουλίες, αν και καλοπροαίρετες, εξακολουθούν να στηρίζονται σε μια προσέγγιση ως συνήθως.

Αυτό δεν είναι αρκετό. Αυτό που χρειάζεται είναι μια μεταμορφωτική αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο αλληλεπιδρούμε με τον φυσικό κόσμο. Μια αμοιβαία σχέση μεταξύ ανθρώπου και φύσης, όπου οι άνθρωποι δίνουν πίσω στο περιβάλλον όσα παίρνουμε, είναι απαραίτητη. Η βιώσιμη και δίκαιη ευημερία πρέπει να τεθεί στο επίκεντρο των ανθρώπινων κοινωνιών.

Κεντρική θέση σε αυτόν τον μετασχηματισμό είναι η ανάγκη εξασφάλισης καλής ζωής για όλους, παραμένοντας εντός των πλανητικών ορίων της Γης. Αυτά τα όρια είναι τα όρια εντός των οποίων η ανθρωπότητα μπορεί να λειτουργήσει με ασφάλεια χωρίς να προκαλεί μη αναστρέψιμη περιβαλλοντική βλάβη. Αυτό θα απαιτήσει μια νέα οικονομική νοοτροπία που θα επιτρέπει στους ανθρώπους να ζουν με τη φύση, αντί να την καταστρέφουν.

Η αλλαγή είναι τρομακτική, αλλά πιθανή

Αν και η κλίμακα της αλλαγής που απαιτείται μπορεί να φαίνεται τρομακτική, είναι εφικτή και ήδη βρίσκεται σε κίνηση σε ορισμένα μέρη. Σε πολλές κοινότητες σε όλο τον κόσμο, όπως το Puget Sound στη βορειοδυτική ακτή της πολιτείας της Ουάσιγκτον , οι άνθρωποι ζουν ήδη με τρόπους που επιτρέπουν στους ανθρώπους και τα οικοσυστήματα να ακμάζουν.

Σε άλλες περιοχές, όπως ο Ισημερινός και το Sumas First Nation, αναδύονται νέες δυνατότητες για την οικοδόμηση ανθρώπινων κοινωνιών που λειτουργούν εντός των πλανητικών ορίων. Οι άνθρωποι είναι εξαιρετικά προσαρμοστικοί και έχουν το πλεονέκτημα της προνοητικότητας και της ικανότητας να μεταμορφώνουν ολόκληρα συστήματα μέσω ηθικής συνεργασίας.

Η ατομική δράση είναι ένα απαραίτητο στοιχείο για την επιτάχυνση αυτής της αλλαγής. Η αλλαγή συχνά ξεκινά από μικρά, με άτομα και μικρές ομάδες να προσαρμόζουν τη ζωή τους. Αλλά ενώ οι προσωπικές επιλογές έχουν σημασία, τα άτομα πρέπει επίσης να πιέζουν για συστημικές αλλαγές στις κοινότητές τους, τους οργανισμούς και την ευρύτερη κοινωνία τους.

Για να γίνει ευρύτερα προσβάσιμη η διαβίωση που συνδέεται με τη φύση, απαιτούνται συλλογικές, δίκαιες και σκόπιμες προσπάθειες. Αυτό περιλαμβάνει διαπολιτισμική επικοινωνία, συνεργασία και ανοιχτό διάλογο για να διασφαλιστεί ότι οι διαφορετικές προοπτικές λαμβάνονται υπόψη στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων.

Η προσεκτική εξέταση των άμεσων και έμμεσων επιπτώσεων της δράσης μας, συμπεριλαμβανομένων των άμεσων και μακροπρόθεσμων συνεπειών οποιωνδήποτε αποφάσεων, θα δημιουργήσει πιο δίκαια και βιώσιμα συστήματα.

Οι άνθρωποι που επιθυμούν να δημιουργήσουν ουσιαστική αλλαγή θα πρέπει να επιδιώξουν να υποστηρίξουν μια σειρά από ομάδες και οργανισμούς αφοσιωμένους στην περιβαλλοντική και κοινωνική δικαιοσύνη. Αυτό περιλαμβάνει ιθαγενείς ηγέτες και πρωτόκολλα συνθηκών, τοπικές αρχές, ομάδες υπεράσπισης του περιβάλλοντος, κοινοτικές οργανώσεις ή εργατικά συνδικάτα. Ένα καλό παράδειγμα αυτού είναι το έργο που γίνεται από τα αναγνωρισμένα από την UNESCO καταφύγια βιόσφαιρας .

Εναλλακτικοί τρόποι γνώσης

Τα προβλήματα που αντιμετωπίζει ο κόσμος σήμερα είναι τεράστια και πολύπλευρα και πρέπει να αντιμετωπιστούν με πολλούς τρόπους. Τόσο η επίσημη γνώση, όπως η επιστημονική έρευνα, όσο και η άτυπη γνώση μπορούν να διαδραματίσουν ρόλο στην ενίσχυση των πιο δίκαιων σχέσεων φύσης-ανθρώπου.

Αν και η δυτική επιστημονική γνώση επικεντρώνεται συχνά σε συζητήσεις που βασίζονται σε τεκμήρια, πολλές πολύτιμες λύσεις προέρχονται από εναλλακτικούς τρόπους γνώσης, όπως η γηγενής οικολογική γνώση. Καλωσορίζοντας και υποστηρίζοντας διαφορετικούς κατόχους γνώσης στη δημιουργία λύσεων, μπορούμε να διευρύνουμε το φάσμα των προσεγγίσεων, επιτυχιών και αποτυχιών από τις οποίες μπορεί να μάθει η ανθρωπότητα .

Η δημιουργικότητα - η ουσία της προσαρμοστικότητας - ανθίζει όταν συνδυάζονται διαφορετικά συστήματα γνώσης. Ωστόσο, αυτό πρέπει να γίνει δεοντολογικά και να περιλαμβάνει συναινετικές και συνεργατικές ανταλλαγές για να διασφαλιστεί ότι κανένα σύστημα γνώσης δεν θα γίνει αντικείμενο εκμετάλλευσης ή υποτίμησης. Πρέπει να είμαστε προσεκτικοί για να αποφύγουμε την επανάληψη των λαθών του ιμπεριαλισμού και της κυριαρχίας που έχουν δημιουργήσει τις τρέχουσες πλανητικές μας κρίσεις.

Εκτός από την επανεξέταση του τρόπου με τον οποίο προσεγγίζουμε τη γνώση, η ανοικοδόμηση ισχυρών, διασυνδεδεμένων σχέσεων μεταξύ ανθρώπων και φύσης σημαίνει επίσης επανεξέταση των τεχνολογικών μας συστημάτων.

Η τεχνολογική καινοτομία έχει χρησιμοποιηθεί για την εκμετάλλευση της Γης για βραχυπρόθεσμα οφέλη, αλλά έχει επίσης μεγάλες δυνατότητες για θετικές αλλαγές. Μπορεί είτε να διατηρήσει είτε να διαταράξει το status quo, ανάλογα με το πώς το χρησιμοποιούμε.

Για να οικοδομήσουν πιο υγιείς σχέσεις μεταξύ ανθρώπων και φύσης, οι ανθρώπινες κοινωνίες πρέπει να υιοθετήσουν μια προσέγγιση συστημικής σκέψης. Αυτή η προσέγγιση εξετάζει τη γενικότερη εικόνα, λαμβάνοντας υπόψη τις οικολογικές, πολιτιστικές, πολιτικές και κοινωνικές πτυχές της τεχνολογίας με ολοκληρωμένο τρόπο. Διασφαλίζει ότι η καινοτομία καθοδηγείται από τις αρχές της βιωσιμότητας και της ισότητας.

Τι επιφυλάσσει το μέλλον

Το μέλλον θα φέρει τεράστιες αλλαγές στο φυσικό περιβάλλον της Γης, συνοδευόμενες από κραδασμούς στα πολιτικά οικονομικά και κοινωνικά συστήματα. Η επιβίωση των ανθρώπων και μη εξαρτάται από την ικανότητά μας να σχεδιάζουμε για αυτές τις προκλήσεις.

Η κλιματική αλλαγή, η απώλεια βιοποικιλότητας και η εξάντληση των πόρων δεν είναι μεμονωμένα προβλήματα – αποτελούν μέρος ενός διασυνδεδεμένου ιστού κρίσεων που απαιτούν επείγουσα και ολοκληρωμένη δράση.

Οι σταδιακές προσεγγίσεις δεν επαρκούν για την αντιμετώπιση της κλίμακας αυτών των διαφαινόμενων απειλών. Απαιτούνται σκόπιμα συντονισμένες ενέργειες για να μετατοπιστεί η τρέχουσα τροχιά μακριά από την εκμετάλλευση σε μια τροχιά αμοιβαίου οφέλους για τους ανθρώπους και τον φυσικό κόσμο.

Αυτό που χρειάζεται είναι ο ριζικός μετασχηματισμός με στόχο τη δημιουργία δίκαιων και ακμαίων σχέσεων μεταξύ της φύσης και της ανθρωπότητας προς όφελος όλης της τρέχουσας και μελλοντικής ζωής στη Γη.

Γεωδίφης με πληροφορίες από τους Liette Vasseur, Anders Hayden και Mike Jones, από τη σελίδα The Conversation

περισσότερα,

1.Το φάντασμα του υπερτουρισμού

https://geogeodifhs.blogspot.com/2024/03/blog-post_85.html

2.Το τέλος του τουρισμού; Φανταστείτε την κατάρρευση

https://geogeodifhs.blogspot.com/2024/06/blog-post_50.html

3.https://phys.org/news/2024-10-humanity-future-ability-harmony-nature.html#google_vignette