Μυολειτουργική θεραπεία

Αμαλία Ανδρουλάκη

          Η Στοματοπροσωπική Μυολειτουργική Θεραπεία (Orofacial Myofunctional Therapy- M.F.T. –) ορίζεται ως την μέθοδο που ασχολείται με αποκατάσταση της σωστής κινητικότητας των μυών του προσώπου, των γνάθων, των χειλιών και της γλώσσας. Στόχος της M.F.T. είναι η διόρθωση βασικών λειτουργιών όπως η κατάποση, η αναπνοή, η μάσηση και η ομιλία, οι οποίες ασκούνται με λάθος τρόπο.

          Αναγνωρίζοντας την λειτουργία των μυών του στοματοπροσωπικού συστήματος η μέθοδος M.F.T. χρησιμοποιήθηκε στα τέλη του 19^ου αιώνα αρχικά σαν υποστηρικτικό και συνοδευτικό μέσο κατά την οδοντική θεραπεία. Στη συνέχεια παρατηρήθηκε πως διαταραχές στις πρωτογενείς λειτουργίες του στοματοπροσωπικού συστήματος όπως η αναπνοή, ο θηλασμός, η μάσηση και η κατάποση μπορούν να επηρεάσουν δυσμενώς τις δευτερογενείς λειτουργίες όπως της άρθρωσης, του εύρους της κινητικότητας των μυών και της μιμητικής ικανότητας του συστήματος.

          Αποκλίσεις στις πρωτογενείς λειτουργίες του στοματοπροσωπικού συστήματος προκύπτουν από την μη ολοκληρωμένη εγκατάσταση των πρωτογενών λειτουργιών όπως του θηλασμού και της μάσησης. Έτσι ο λογοθεραπευτής κατά την διάρκεια του λογοπαθολογικού ιστορικού παίρνει σημαντικές πληροφορίες που αφορούν τον τρόπο και την διάρκεια του θηλασμού και τον χρόνο έναρξης της στερεάς τροφής. Κατά την λογοθεραπευτική αξιολόγηση ο λογοθεραπευτής εξετάζει την  συμμετρία στου προσώπου, η λειτουργικότητα και κινητικότητα των αρθρωτών και γενικότερα στις αποκλίσεις που μπορεί να επιφέρουν η μικρή διάρκεια θηλασμού ή η συνεχόμενη σίτιση ενός παιδιού με πολτοποιημένη τροφή. Έπειτα ο λογοθεραπευτής καταγράφει συγκεκριμένα ποιοι μύες υπολειτουργούν ή υπερλειτουργούν και αντίστοιχα σχεδιάζει την θεραπευτική παρέμβαση που θα ακολουθήσει με σκοπό να δημιουργηθεί μυϊκή ισορροπία στο στοματοπροσωπικό σύστημα.

          Η μέθοδος M.F.T. εστιάζει στην αποκατάσταση αρχικά αυτών των πρωτογενών αποκλίσεων και έπειτα στις δευτερογενείς διαταραχές όπως οι αρθρωτικές διαταραχές του λόγου. Αυτό συμβαίνει διότι οι αρθρωτικές διαταραχές δεν είναι παρά μόνο τα συμπτώματα ενός προβλήματος που έχουν ως βάση τις πρωτογενείς λειτουργίες του στοματοπροσωπικού συστήματος.  Σε περιπτώσεις όπου κατά την θεραπεία μιας αρθρωτικής διαταραχής δεν αντιμετωπιστούν οι αποκλίσεις στις πρωτογενείς λειτουργίες του στοματοπροσωπικού συστήματος, υπάρχει μεγάλη πιθανότητα παλινδρόμησης.

          Στην Αμερική και στον γερμανόφωνο χώρο η μέθοδος M.F.T.  εφαρμόζεται ευρύτατα εδώ και 30 και πλέον χρόνια. Στην Ελλάδα η μέθοδος M.F.T είναι μια καινούρια σχετικά πρόταση θεραπευτικής παρέμβασης στους κόλπους της Λογοθεραπείας και διδάσκεται στις σχολές Λογοθεραπείας αλλά και σε ειδικά σεμινάρια που αφορούν τους λογοθεραπευτές.